سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (IRGC) روز چهارشنبه و در ساعات معاملات اروپا اعلام کرد اگر محاصره آمریکا در تنگه هرمز علیه کشتیهای ایران ادامه پیدا کند، واردات و صادرات در خلیج فارس و دریای عمان را مسدود خواهد کرد.
این بیانیه پس از گزارشی در واشنگتنپست منتشر شد که میگفت دولت آمریکا قصد دارد طی روزهای آینده هزاران نیروی نظامی اضافی به خاورمیانه اعزام کند؛ اقدامی برای افزایش فشار بر ایران و واداشتن تهران به توافق با واشنگتن.
با تهدید به بستن تنگه هرمز، باید منتظر جهش شدید قیمت نفت و افزایش نوسان بازار باشیم. «قراردادهای آتی» نفت برنت (Brent crude futures؛ یعنی قرارداد خریدوفروش برای تحویل در آینده) به خبر واکنش نشان داده و در معاملات شبانه ۴٪ رشد کرده و به بالای ۹۸ دلار در هر بشکه رسیده است. این حرکت نشان میدهد بازار احتمال اختلال بزرگ در عرضه را جدی گرفته است.
مستقیمترین راهبرد، گرفتن «موقعیت خرید» روی قیمت نفت خام از طریق «ابزارهای مشتقه» (Derivatives؛ ابزارهای مالی که ارزششان از قیمت دارایی اصلی مثل نفت میآید) در هفتههای آینده است. تمرکز بر خرید «اختیار خرید» (Call option؛ حق خرید با قیمت مشخص تا تاریخ مشخص) روی قراردادهای آتی WTI و برنت است، بهویژه قراردادهایی که یک تا دو ماه آینده سررسید میشوند. این روش اگر تنشها تشدید شود میتواند سود زیادی بدهد، در حالی که زیان به هزینه خرید اختیار (پریمیوم) محدود میشود.
همچنین فرصت روشن در معامله خودِ «نوسان» دیده میشود. «شاخص نوسان نفت خام» CBOE (OVX) که میزان نوسان مورد انتظار بازار نفت را از قیمت اختیارها استخراج میکند، این هفته بیش از ۱۵٪ جهش کرده و به بالاترین سطح از زمان تشدید اختلالات حملونقل دریای سرخ در اواخر ۲۰۲۵ رسیده است. خرید اختیارها یا ابزارهای دیگرِ مرتبط با نوسان میتواند سودآور باشد، چون احتمالاً نااطمینانی بالا میماند.
این وضعیت یادآور رویدادهای گذشته است که تهدید علیه این گذرگاه حیاتی فوراً باعث ترس در بازار شد. نمونهاش جهش بیش از ۱۰٪ قیمت نفت در یک روز در سپتامبر ۲۰۱۹ پس از حمله به تأسیسات نفتی عربستان. همچنین افزایش تنشها در اوایل ۲۰۲۴ برای مدتی کوتاه نفت را بالای ۱۰۰ دلار برد و نشان داد بازار تا چه حد به این منطقه حساس است.
اهمیت راهبردی تنگه هرمز بسیار بالاست و به همین دلیل این تهدیدها از دید بازار قابل اتکاست. بر اساس دادههای سهماهه پایانی ۲۰۲۵، نزدیک به ۲۱ میلیون بشکه در روز نفت (حدود ۲۰٪ مصرف روزانه جهان) از این «گلوگاه» عبور کرده است؛ گلوگاه یعنی مسیر باریک و حیاتی که بسته شدن آن جریان کالا را متوقف میکند. هر توقفی در این مسیر میتواند شوک شدید و فوری به عرضه و اقتصاد جهانی وارد کند.
