اروپا پس از دهه‌ها کاهش بودجه، هزینه‌های دفاعی را افزایش می‌دهد؛ روندی که به جنگ اوکراین، رقابت گسترده‌تر قدرت‌ها و تردید درباره تداوم حمایت امنیتی آمریکا مرتبط است. افزایش بودجه در کوتاه‌مدت می‌تواند با بالا بردن تقاضا از طریق خریدهای دولتی و جذب نیرو، تولید ناخالص داخلی (GDP: ارزش کل کالاها و خدمات تولیدشده در اقتصاد) را تقویت کند.

این هزینه‌کرد وقتی دولت‌ها نیرو استخدام می‌کنند، تجهیزات می‌خرند، تأسیسات می‌سازند و توانمندی‌های دفاع سایبری (حفاظت از شبکه‌ها و سامانه‌ها در برابر حملات دیجیتال) را تأمین مالی می‌کنند، شبیه «محرک مالی» (تفاوت بودجه‌ای برای افزایش تقاضا و رونق کوتاه‌مدت) عمل می‌کند. نتیجه می‌تواند افزایش فعالیت در صنعت و بازار کار باشد.

ریسک‌های میان‌مدت ناشی از افزایش سریع بودجه دفاعی

پژوهش‌های صندوق بین‌المللی پول (IMF: نهاد بین‌المللی پایش ثبات مالی و اقتصاد کلان) به ریسک‌های میان‌مدت اشاره دارد؛ به‌ویژه زمانی که هزینه‌های دفاعی با سرعت بالا رشد کند و از طریق افزایش «کسری بودجه» (بیشتر بودن هزینه‌های دولت از درآمدها) تأمین مالی شود. همچنین به خطر تورم بالاتر و نرخ‌های بهره بالاتر اشاره می‌کند.

IMF می‌گوید تقویت سریع توان دفاعی می‌تواند به‌طور موقت قیمت‌ها را بالا ببرد، مخصوصاً وقتی اقتصاد نزدیک «ظرفیت کامل» است (یعنی تولید و اشتغال نزدیک سقف ممکن قرار دارد). شدت این اثر به «ضریب اثرگذاری» یا مولتی‌پلایر (اینکه هر واحد خرج دولت چند واحد به تولید اضافه می‌کند)، پویایی بدهی (مسیر رشد بدهی و توان بازپرداخت)، و شرایط تورمی بستگی دارد.

برخی دولت‌های اروپایی همچنین به دنبال گسترش تولید داخلی مهمات، هوش مصنوعی (AI: سامانه‌هایی که کارهای تصمیم‌گیری و تحلیل را شبیه انسان انجام می‌دهند)، ماهواره‌ها، دفاع سایبری و دیگر فناوری‌های پیشرفته هستند. این موضوع می‌تواند سیاست صنعتی (حمایت هدفمند دولت از بخش‌های منتخب) را شکل دهد و بر بهره‌وری و توان رقابت در بلندمدت اثر بگذارد.

تسلیح مجددِ جاری در اروپا عملاً به یک محرک مالی بزرگ تبدیل شده است، مشابه دوره‌های افزایش تسلیحات در گذشته. آلمان تازه تأیید کرد بودجه دفاعی‌اش امسال به ۲.۵٪ تولید ناخالص داخلی می‌رسد؛ روندی که در سراسر قاره دیده می‌شود و اعضای اروپایی ناتو (پیمان نظامی کشورهای غربی) از ابتدای ۲۰۲۵ در مجموع بیش از ۸۰ میلیارد دلار هزینه جدید اضافه کرده‌اند. این تقاضای دولت‌محور مستقیماً تولید صنعتی و آمار اشتغال را بالا می‌برد.

پیامدهای بازار برای نرخ بهره و تورم

این هزینه‌ها به تورمی دامن می‌زند که در یک سال گذشته «چسبنده» بوده (یعنی به‌سختی پایین می‌آید). شاخص قیمت مصرف‌کننده منطقه یورو (CPI: میانگین تغییر قیمت کالاها و خدمات مصرفی) در آوریل ۲.۸٪ ثبت شد؛ بالاتر از انتظار و تحت تأثیر هزینه‌های نهاده‌های صنعتی (مواد اولیه و ورودی‌های تولید). این موضوع نگرانی‌هایی را در بانک مرکزی اروپا (ECB: نهاد تعیین‌کننده سیاست پولی در منطقه یورو) بالا برده و نشان می‌دهد دوره کاهش تورم پس از شوک انرژی اوایل دهه ۲۰۲۰ پشت سر گذاشته شده است.

برای معامله‌گران، این فضا به معنای احتمال ماندگاری نرخ‌های بهره بالا برای مدت طولانی‌تر است. می‌توان برای پوشش ریسک افزایش نرخ‌ها از «سوآپ نرخ بهره» (قرارداد تعویض پرداخت‌های بهره ثابت و شناور) استفاده کرد یا «اختیار فروش» (Put: حق فروش دارایی در قیمت مشخص تا تاریخ معین) روی قراردادهای آتی بلندمدت اوراق دولتی، مانند بوند آلمان (Bund: اوراق قرضه دولتی آلمان) خرید. بازار اکنون حدود ۴۰٪ احتمال افزایش نرخ ECB تا سه‌ماهه چهارم را قیمت‌گذاری می‌کند؛ چرخشی محسوس نسبت به ابتدای سال.

این شرایط در بازار سهام برندگان مشخصی ایجاد کرده است، به‌ویژه در دفاعی و صنایع فناورانه. شاخص STOXX Europe Aerospace & Defence (شاخص عملکرد شرکت‌های هوافضا و دفاعی اروپا) از ابتدای سال تاکنون ۱۸٪ رشد کرده و روند صعودی قدرتمند ۲۰۲۵ را ادامه داده است. این شتاب می‌تواند نشان دهد خرید «اختیار خرید» (Call: حق خرید دارایی در قیمت مشخص) یا ساخت «اسپرد صعودی اختیار خرید» (Bull call spread: خرید کال با قیمت اعمال پایین‌تر و فروش کال با قیمت اعمال بالاتر برای کاهش هزینه) روی شرکت‌هایی مثل Rheinmetall و BAE Systems همچنان قابل بررسی است.

احتمال تداوم تورم در منطقه یورو و واکنش متناظر بانک مرکزی می‌تواند به تقویت یورو هم کمک کند. با توجه به اینکه فدرال رزرو (بانک مرکزی آمریکا) رویکردی خنثی‌تر نشان می‌دهد، گرفتن موقعیت خرید روی EUR/USD از طریق قراردادهای آتی یا اختیار خرید می‌تواند فرصت رشد ایجاد کند. این معامله از افزایش اختلاف انتظارات نرخ بهره بین ECB و همتایان جهانی‌اش سود می‌برد.

در بخش نوسان‌پذیری، فاصله بین چشم‌انداز رشد قوی و ریسک افزایش نرخ بهره، عدم قطعیت ایجاد کرده است. «نوسان ضمنی» (Implied volatility: نوسان مورد انتظار بازار که از قیمت اختیارها استخراج می‌شود) در Euro Stoxx 50 نسبت به میانگین‌های تاریخی برای این مرحله از چرخه اقتصادی همچنان بالاست. خرید اختیار خرید روی شاخص VSTOXX (شاخص نوسان‌پذیری بازار اروپا، مشابه VIX آمریکا) می‌تواند راهی برای محافظت از پرتفوی در برابر شوک‌های ناگهانی ناشی از غافلگیری سیاستیِ انقباضی (Hawkish: تمایل به نرخ بهره بالاتر برای مهار تورم) باشد.