شاخص قیمت تولیدکننده ایتالیا در ماه مارس نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۴.۲٪ رسید. این رقم در دوره قبل منفی ۲.۷٪ بود.
این تغییر یعنی قیمتهای تولیدکنندگان از کاهش سالانه به افزایش سالانه رسیده است. این ارقام، ماه مارس را با همان ماه در یک سال قبل مقایسه میکند.
قیمتهای تولیدکننده ایتالیا، تغییر مسیر تورم را نشان میدهد
چرخش شدید قیمتهای تولیدکننده ایتالیا از «کاهش قیمتها» (دِفلِیشن؛ یعنی افت عمومی سطح قیمتها) به «تورم قوی» (افزایش عمومی قیمتها) برای کل منطقه یورو یک هشدار جدی است. این فقط یک افزایش کوچک نیست؛ نشانهای است که فشار هزینهها در حال بالا رفتن است و احتمالا بهزودی به قیمت مصرفکننده منتقل میشود. این را اولین هشدار روشن میدانیم که روند کاهش تورم بهطور تند برگشته است.
اهمیت این داده وقتی بیشتر میشود که در نظر بگیریم نفت برنت (شاخص قیمت نفت دریای شمال) در ماه گذشته بالای ۹۵ دلار برای هر بشکه معامله شده و نگرانی درباره عرضه ادامه دارد. همچنین برآورد سریع یورواستات (آمار رسمی اتحادیه اروپا) برای آوریل نشان داد تورم هسته منطقه یورو (تورم بدون اقلام پرنوسان مثل انرژی و غذا) از قبل روی ۲.۵٪ بوده؛ رقمی که حالا احتمال افزایش آن مطرح است. عدد شاخص قیمت تولیدکننده ایتالیا تأیید میکند هزینه انرژی و مواد اولیه به تولیدکنندگان فشار وارد کرده است.
این وضعیت بانک مرکزی اروپا را در موقعیت دشواری میگذارد؛ چون در اظهارنظرهای اخیر هنوز به رویکرد «صبر» و «تصمیمگیری بر اساس دادهها» اشاره میشد. حالا بازار احتمال تغییر مسیر به سیاست «انقباضی» را قیمتگذاری میکند؛ یعنی انتظار دارد افزایش نرخ بهره زودتر انجام شود تا با شوک تورمی مقابله کند. صحبت از کاهش نرخ بهره در سال ۲۰۲۶ هم عملا کنار گذاشته میشود.
این شرایط یادآور جهش تورم در ۲۰۲۲ است که سیاستگذاران را غافلگیر کرد؛ درسی که بسیاری فکر میکردند در دوره کاهش تورمِ ۲۰۲۵ یاد گرفته شده است. انتظار میرود بانک مرکزی اروپا قاطعتر عمل کند تا دوباره متهم به عقبماندن از شرایط نشود. این ذهنیت میتواند باعث موضعگیری تهاجمیتر در بازار «مشتقات» (ابزارهای مالی مثل اختیار معامله و قراردادهای آتی که ارزششان از داراییهای دیگر میآید) شود.
بنابراین، معاملهگران میتوانند به ورود به «سوآپ نرخ بهره» (قراردادی برای مبادله جریان پرداخت بهره، مثلا ثابت در برابر شناور) فکر کنند که از رشد نرخهای کوتاهمدت سود میبرد؛ برای نمونه روی «یوریبور» (نرخ مرجع بینبانکی یورو) دریافت نرخ ثابت و پرداخت نرخ شناور. خرید «اختیار فروش» (پوت؛ قراردادی که حق فروش در قیمت مشخص میدهد) روی قراردادهای آتی «بوند» آلمان (اوراق قرضه دولتی آلمان) راهی مستقیم برای شرطبندی روی بالا رفتن بازدهی و افت قیمت اوراق است. همچنین احتمال افزایش محسوس «نوسان ضمنی» (نوسانی که از قیمت اختیار معامله برداشت میشود) وجود دارد و به همین دلیل راهبردهای «لانگ وگا» (موقعیتی که از افزایش نوسان سود میبرد) میتواند سودآور باشد.
پیامدهای معاملاتی برای نرخها، ارز و سهام
اگر بانک مرکزی اروپا تهاجمیتر شود، احتمالا یورو هم تقویت میشود و گرفتن موقعیت خرید در EUR/USD از طریق «اختیار خرید» (کال؛ حق خرید در قیمت مشخص) یا قراردادهای آتی میتواند جذاب باشد. در مقابل، بالا رفتن نرخ بهره برای سهام یک عامل منفی است. «اختیار فروشِ پوششی» (پوت برای بیمهکردن سبد) روی شاخصهای بزرگ اروپایی مثل Euro Stoxx 50 میتواند پوشش ریسک محتاطانهای در برابر احتمال افت بازار سهام باشد.
