رئیس‌جمهور آمریکا، دونالد ترامپ، چهارشنبه در پستی در شبکه «تروث سوشال» نوشت اگر ایران به آنچه توافق شده پایبند باشد، «خشم حماسی» پایان می‌یابد و محاصره طوری برداشته می‌شود که تنگه هرمز برای همه، از جمله ایران، باز باشد.

او افزود اگر ایران نپذیرد، بمباران دوباره آغاز می‌شود و این‌بار از قبل شدیدتر و گسترده‌تر خواهد بود.

واکنش بازارها و دلار

پس از این اظهارات، بازارها همچنان در حالت «ریسک‌پذیری» ماندند؛ یعنی سرمایه‌گذاران بیشتر سراغ دارایی‌های پرریسک می‌روند. در زمان تنظیم خبر، «شاخص دلار آمریکا» (US Dollar Index؛ سنجه‌ای از ارزش دلار در برابر سبدی از ارزهای مهم) در روز ۰.۷٪ افت داشت و به ۹۷.۸۰ رسید.

بازار فعلاً روی صلح شرط بسته است، اما این وضعیت یک رویداد «دوحالته» است؛ یعنی نتیجه می‌تواند کاملاً متفاوت باشد (یا توافق و آرامش، یا شکست مذاکرات و تنش). فضای فعلیِ ریسک‌پذیری که در ضعف دلار دیده می‌شود، یعنی بازار احتمال «توافق موفق» با ایران را از قبل در قیمت‌ها لحاظ کرده است. برای معامله‌گرانی که فکر می‌کنند این خوش‌بینی بیش از حد است، این می‌تواند یک فرصت روشن باشد.

تمرکز اصلی باید روی «اختیار معامله نفت خام» باشد. اختیار معامله (Option) قراردادی است که «حق خرید یا فروش» دارایی را با قیمت مشخص تا زمان مشخص می‌دهد، نه الزام. دلیل این تمرکز هم تنگه هرمز است که مهم‌ترین گلوگاه حمل‌ونقل نفت جهان به شمار می‌رود. با عبور حدود ۲۱٪ مصرف جهانی نفت از این مسیر، هر اختلالی اثر بزرگ دارد. در سال ۲۰۱۹ پس از حمله به تأسیسات عربستان، «قراردادهای آتی» نفت WTI (Futures؛ قرارداد خرید/فروش در آینده با قیمت توافقی) در یک روز نزدیک ۱۵٪ جهش کردند. اگر اکنون درگیری جدی رخ دهد، WTI می‌تواند از حدود ۸۵ دلار برای هر بشکه به‌راحتی وارد محدوده «سه‌رقمی» (بالای ۱۰۰ دلار) شود.

این شرایط، «اختیارهای ارزانِ خارج از پول» روی شاخص نوسان CBOE (VIX) را جذاب می‌کند. «خارج از پول» (Out-of-the-money) یعنی اختیار معامله‌ای که در قیمت فعلی هنوز سودده نیست، اما اگر بازار شدید حرکت کند می‌تواند ارزش بگیرد و معمولاً ارزان‌تر است. VIX که به آن «شاخص ترس» هم می‌گویند، میزان نوسانِ مورد انتظار بازار سهام آمریکا را نشان می‌دهد. هرچند VIX امروز آرام و نزدیک ۱۴ است، اما یادمان هست در تنش‌های بانکی ۲۰۲۵ چطور سریع به بالای ۳۰ جهش کرد. شکست مذاکرات و اقدام نظامی می‌تواند ترس و ابهام سنگینی به بازار تزریق کند؛ در این حالت «اختیار خرید» VIX (Call Option؛ حق خرید در قیمت مشخص) می‌تواند ابزار پوشش ریسک قوی باشد؛ یعنی برای جبران زیان احتمالی دارایی‌های پرریسک به کار می‌آید.

ریسک چرخش مسیر دلار

خودِ دلار آمریکا هم یک نشانه روشن برای یک معامله احتمالی می‌دهد. ضعف فعلی آن در ۹۷.۸۰ نتیجه مستقیم خوش‌بینی به توافق است. اگر مذاکرات فروبپاشد، معمولاً «فرار به سمت دارایی امن» رخ می‌دهد؛ یعنی سرمایه جهانی به دارایی‌هایی مثل دلار پناه می‌برد. در این سناریو انتظار می‌رود شاخص دلار با سرعت دوباره بالای ۱۰۰ برگردد؛ الگویی که در بحران‌های ژئوپلیتیکی گذشته بارها دیده شده است.

برای کسانی که اطمینان بالایی دارند توافق شکست می‌خورد، می‌شود «اختیار خرید» شرکت‌های بزرگ صنایع دفاعی مثل RTX و LMT را هم زیر نظر گرفت. تشدید تنش معمولاً سریع به افزایش هزینه‌های نظامی و پرکردن دوباره ذخایر مهمات منجر می‌شود. نگاه به رفتار این نمادها در شروع درگیری‌های قبلی هم نشان می‌دهد سابقه تاریخیِ رشد تند در چنین موقعیت‌هایی وجود دارد.