مقامهای آمریکا به نقل از گزارش روز چهارشنبه «وال استریت ژورنال» گفتند دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، به دستیارانش گفته برای یک محاصره طولانیمدت علیه ایران برنامهریزی کنند.
این گزارش گفت هدف این طرح، فشار آوردن به اقتصاد ایران و صادرات نفت با متوقف کردن رفتوآمد کشتیها به/از بنادر ایران بوده است.
راهبرد محاصره و پیامدهای بازار
همچنین گفته شد ترامپ گزینههای دیگری را هم بررسی کرده، از جمله ازسرگیری بمباران یا خروج از درگیری، اما آنها را پرریسکتر از ادامه محاصره دانسته است.
در تحولات بازار، «نفت خام وست تگزاس اینترمدییت (WTI)» که شاخص قیمت نفت آمریکا است، در زمان نگارش ۱.۰۸٪ رشد داشت و به ۹۶.۵۰ دلار رسید.
با انتشار خبر احتمال محاصره طولانیمدت ایران، باید انتظار فشار افزایشی پایدار بر قیمت نفت خام را داشت. جهش سریع WTI تا ۹۶.۵۰ دلار نشان میدهد بازار در حال قیمتگذاری «اختلال عرضه» است؛ یعنی کاهش یا قطع رسیدن نفت به بازار. بنابراین معاملهگران باید خود را برای قیمتهای بالاتر و «نوسان» بیشتر (بالا و پایین شدن شدید قیمت) در هفتههای آینده آماده کنند.
این تنش ژئوپلیتیک، توازن عرضه و تقاضا را که همین حالا هم حساس است، سختتر میکند؛ چون صادرات دریایی ایران در این فصل به طور میانگین حدود ۱.۴ میلیون بشکه در روز بوده است. دادههای تازه «اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)» که نهاد رسمی آمار انرژی آمریکا است، نشان داده موجودی انبارهای جهانی در حال کاهش است؛ بنابراین حذف نفت ایران اثر پررنگی دارد. این وضعیت از نگاه بنیادی (یعنی بر اساس واقعیت عرضه و تقاضا) از سناریوی صعودی در «ابزارهای مشتقه انرژی» حمایت میکند؛ مشتقه یعنی قراردادهای مالی مثل قراردادهای آتی و اختیار معامله که ارزششان از قیمت نفت میآید.
جایگیری در اختیار معامله و پوشش ریسک بینبخشی
در این فضا، خرید «اختیار خرید (Call)» روی «قراردادهای آتی» WTI و نفت برنت، مستقیمترین راهبرد است. همزمان «نوسان ضمنی» در اختیارهای کوتاهمدت بالا رفته است؛ نوسان ضمنی یعنی میزان نوسانی که بازار از روی قیمت اختیارها برای آینده انتظار دارد. همچنین «شاخص نوسان نفت خام CBOE (OVX)» که شاخصی برای سنجش انتظار نوسان در بازار اختیار نفت است، بیش از ۱۲٪ جهش کرده و به ۴۴ رسیده است. این یعنی بازار انتظار حرکتهای قیمتی بزرگ دارد و نگهداری موقعیت خرید اختیارها میتواند جذاب باشد.
اگر از زاویه سال ۲۰۲۵ نگاه کنیم، در ابتدای جنگ اوکراین در ۲۰۲۲ هم الگوی مشابهی دیده شد: برنت با نگرانی از عرضه، سریع به بالای ۱۲۰ دلار در هر بشکه رفت و برای کسانی که اختیار خرید داشتند فرصت ایجاد کرد. ممکن است اندازه حرکت مشابه نباشد، اما روانشناسی بازار در شوک بزرگ عرضه، یکی است.
فراتر از خود نفت، باید اثرات دومینویی در بخشهای دیگر را هم دید. میتوان روی «صندوقهای قابل معامله در بورس (ETF)» شرکتهای انرژی موقعیت صعودی گرفت؛ ETF یعنی صندوقی که مثل یک سهم در بورس خریدوفروش میشود. این شرکتها معمولاً از قیمت بالاتر نفت سود میبرند. در مقابل، افزایش هزینه سوخت به بخش حملونقل ضربه میزند؛ بنابراین خرید «اختیار فروش (Put)» روی شاخصهای هواپیمایی و کشتیرانی میتواند ابزار «پوشش ریسک» باشد؛ پوشش ریسک یعنی معاملهای برای کاهش زیان احتمالی، یا یک معامله صرفاً برای استفاده از افت قیمت.
