یورو/دلار (EUR/USD) روز سه‌شنبه با تضعیف دلار آمریکا بالا رفت؛ در آستانه ضرب‌الاجلی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، برای رسیدن ایران به توافق یا باز کردن تنگه هرمز تعیین کرده است. EUR/USD نزدیک 1.1571 معامله شد و شاخص دلار آمریکا (US Dollar Index: سنجه ارزش دلار در برابر سبدی از ارزهای مهم) پس از ناکامی در حفظ سطح بالای 100، حوالی 99.90 قرار گرفت.

ترامپ گفت اگر تا ساعت 8:00 شب به وقت ساحل شرقی آمریکا (00:00 به وقت گرینویچ چهارشنبه) توافقی حاصل نشود، آمریکا زیرساخت‌های انرژی و زیرساخت‌های غیرنظامی ایران را نابود می‌کند. روزنامه Tehran Times گزارش داد تهران همه کانال‌های ارتباطی دیپلماتیک و همچنین مسیرهای «غیرمستقیم» ارتباط با آمریکا را متوقف کرده است.

شوک انرژی و اثر آن بر ارزها

قیمت نفت از قبل بالا بود و تشدید تنش می‌تواند هزینه انرژی و تورم را بیشتر کند و هم‌زمان به رشد اقتصادی فشار بیاورد. منطقه یورو که واردکننده خالص انرژی است، بیشتر از آمریکا در معرض آسیب قرار دارد؛ چون آمریکا صادرکننده خالص انرژی است.

داده‌های تورم منطقه یورو نشان داد شاخص هماهنگ قیمت مصرف‌کننده (HICP: معیار تورم مصرف‌کننده در اتحادیه اروپا) در ماه مارس 1.2٪ نسبت به ماه قبل افزایش یافت (در فوریه 0.6٪ بود) و تورم سالانه به 2.5٪ از 1.9٪ رسید. انتظار می‌رود شاخص قیمت مصرف‌کننده آمریکا (CPI: معیار تورم مصرف‌کننده در آمریکا) که اواخر همین هفته منتشر می‌شود، 0.9٪ ماهانه (در برابر 0.3٪ قبلی) باشد و تورم سالانه 3.3٪ (در برابر 2.4٪ قبلی) برآورد شده است.

بازارها انتظار دارند فدرال رزرو (بانک مرکزی آمریکا) نرخ بهره را ثابت نگه دارد، اما تا پایان سال احتمال افزایش نرخ بهره توسط بانک مرکزی اروپا (ECB) را تا دو نوبت قیمت‌گذاری کرده‌اند. جان ویلیامز، رئیس فدرال رزرو نیویورک، گفت سیاست پولی «در موقعیت مناسبی برای صبر و مشاهده» است و هشدار داد جنگ می‌تواند «یک یا دو دهم درصد» به تورم هسته اضافه کند (تورم هسته: تورمی که اقلام پرنوسان مثل غذا و انرژی را کنار می‌گذارد تا روند اصلی قیمت‌ها بهتر دیده شود).

پیامدهای معاملاتی و نحوه چیدمان موقعیت‌ها

قراردادهای آتی نفت برنت (Brent crude futures: قرارداد معامله نفت برنت برای تحویل در آینده) این ماه از 95 دلار برای هر بشکه عبور کرده‌اند؛ سطحی که از بحران اواخر 2025 دیده نشده بود. این موضوع مستقیم روی تورم اثر می‌گذارد. تازه‌ترین گزارش شاخص قیمت مصرف‌کننده آمریکا برای مارس 2026 تورم سالانه 3.4٪ را نشان داد. در مقابل، برآورد اولیه یورواستات (flash estimate: تخمین سریع و اولیه قبل از انتشار نهایی) برای مارس تورم 2.6٪ را نشان داد که برای سیاست‌گذاران فرانکفورت دردسرساز است.

نکته اصلی، تفاوت اثر این شوک بر سیاست پولی است. چون آمریکا تولیدکننده بزرگ انرژی است، اقتصاد این کشور بهتر می‌تواند نفت گران‌تر را تحمل کند و فدرال رزرو می‌تواند روی کنترل تورم تمرکز بماند. اما منطقه یورو که واردکننده خالص انرژی است، هم‌زمان با خطر کند شدن رشد و بالا رفتن قیمت‌ها روبه‌رو می‌شود.

برای معامله‌گران مشتقه (derivatives: ابزارهایی مثل اختیار معامله و قرارداد آتی که قیمتشان از دارایی پایه مثل ارز یا نفت می‌آید)، این وضعیت می‌تواند به تضعیف EUR/USD در هفته‌های آینده اشاره کند. می‌توان خرید «اختیار فروش» یورو/دلار (put option: قراردادی که حق فروش در قیمت مشخص را می‌دهد) را برای استفاده از احتمال افت تا سطح حمایتی 1.0500 در نظر گرفت. همچنین افزایش ریسک ژئوپلیتیک باعث بالا رفتن «نوسان ضمنی» می‌شود (implied volatility: نوسانی که از قیمت اختیار معامله توسط بازار استنباط می‌شود). در چنین فضایی، راهبردهایی مثل فروش «اسپرد کال» خارج از پول جذاب می‌شود (out-of-the-money call spread: ترکیب خرید و فروش اختیار خرید در قیمت‌هایی بالاتر از قیمت فعلی برای محدود کردن ریسک و دریافت مبلغ اولیه).

این تفاوت در سیاست پولی (policy divergence: فاصله گرفتن مسیر سیاست‌های دو بانک مرکزی) می‌تواند فرصت‌هایی در بازار نرخ بهره هم ایجاد کند. اکنون انتظار غالب این است که فدرال رزرو هرگونه کاهش نرخ بهره را عقب بیندازد، اما بانک مرکزی اروپا ممکن است زودتر از تصور، چرخه افزایش نرخ را متوقف کند. این یعنی احتمال زیاد شدن «اختلاف نرخ بهره» بین بدهی دولتی آمریکا و اروپا (interest rate differential: تفاوت بازده/نرخ‌های بهره بین دو کشور) و می‌شود بر همین سناریو موقعیت گرفت.

از آنجا که منبع نوسان نفت است، گرفتن موقعیت مستقیم در مشتقات انرژی مهم است. خرید اختیار خرید روی قراردادهای آتی نفت WTI یا برنت (call option: حق خرید در قیمت مشخص) می‌تواند هم پوشش ریسک باشد و هم راهی برای سود بردن از تشدید بیشتر تنش‌ها.